Tổng thống Trump hôm 3/4 đã ra lệnh áp thuế 100% đối với một số mặt hàng dược phẩm nhập khẩu có thương hiệu và cải tổ thuế đối với thép, nhôm và đồng, trong bối cảnh chính quyền của ông tìm cách bù đắp sự sụp đổ của các biện pháp thuế quan toàn cầu rộng rãi mà ông đã công bố cách đây đúng một năm.
Áp thuế mới với dược phẩm
Đợt áp thuế mới này một phần nhằm khôi phục các khoản thuế đã mất sau khi Tòa án Tối cao bãi bỏ chúng vào tháng Hai. Tuy nhiên, chúng đã vấp phải sự chỉ trích từ một số nhóm doanh nghiệp vì có thể tạo thêm áp lực chi phí mới trong bối cảnh căng thẳng với Iran đã đẩy giá năng lượng lên cao đối với người tiêu dùng, theo Reuters.
Trong một tuyên bố công bố kết quả cuộc điều tra an ninh quốc gia được chờ đợi từ lâu về nhập khẩu dược phẩm, ông Trump cho biết các nhà sản xuất nước ngoài của các sản phẩm được cấp bằng sáng chế phải đồng ý thỏa thuận với chính phủ Mỹ để giảm giá thuốc kê đơn và cam kết chuyển sản xuất sang Mỹ.
Theo một quan chức chính quyền, họ phải thực hiện cả hai điều đó để tránh hoàn toàn thuế quan, và sẽ phải chịu thuế 20% nếu chỉ chuyển một phần hoạt động sản xuất sang Mỹ. Những doanh nghiệp không thực hiện cả hai điều sẽ phải chịu thuế 100%.
Thuế quan sẽ không áp dụng cho thuốc nhập khẩu từ tất cả các quốc gia. Thuế đối với thuốc có thương hiệu sẽ được giới hạn ở mức 15% theo các thỏa thuận thương mại với Liên minh châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc và Thụy Sĩ.
Mỹ và Anh cũng đã hoàn tất một thỏa thuận riêng về thuế quan dược phẩm, đảm bảo mức thuế 0% đối với dược phẩm sản xuất tại Anh trong ít nhất ba năm, khi Anh tăng cường sản xuất tại Mỹ.
Một quan chức chính quyền cho biết các công ty dược phẩm lớn sẽ có 120 ngày để tuân thủ trước khi mức thuế 100% có hiệu lực, và các nhà sản xuất nhỏ hơn sẽ có 180 ngày.
Điều chỉnh thuế kim loại
Theo Reuters, ông Trump cũng ban hành một sắc lệnh thuế quan riêng đối với kim loại, giảm một nửa mức thuế xuống còn 25% đối với nhiều sản phẩm phái sinh từ thép, nhôm và đồng, và miễn thuế hoàn toàn đối với các sản phẩm có hàm lượng kim loại thấp.
Động thái này vẫn giữ mức thuế 50% đối với hàng nhập khẩu thép, nhôm và đồng. Tuy nhiên, theo quan chức này, chính quyền Trump sẽ áp dụng mức thuế này dựa trên giá bán kim loại tại Mỹ, thay vì giá trị nhập khẩu khai báo, vốn thường bị khai thấp.
Những thay đổi về kim loại nhằm đơn giản hóa một hệ thống thuế quan quá phức tạp, vốn gây khó khăn cho các nhà nhập khẩu trong việc xác định hàm lượng kim loại của hàng nghìn sản phẩm phái sinh, từ phụ tùng máy kéo đến bồn rửa bằng thép không gỉ và thiết bị đường sắt.
Các sản phẩm có hàm lượng kim loại dưới 15% theo trọng lượng, chẳng hạn như hộp đựng chỉ nha khoa có lưỡi cắt bằng thép nhỏ, sẽ không còn phải chịu các mức thuế này. Nhà Trắng cũng cho biết sẽ giảm thuế đối với một số thiết bị công nghiệp và lưới điện sử dụng nhiều kim loại từ 50% xuống 15% vào năm 2027 để hỗ trợ việc xây dựng các cơ sở công nghiệp và trung tâm dữ liệu.
Theo thông báo, các thay đổi về thuế quan kim loại sẽ có hiệu lực ngay sau nửa đêm 6/2.
Những thay đổi này diễn ra đúng vào dịp kỷ niệm một năm tuyên bố “Ngày Giải phóng” của Trump về việc áp thuế “có đi có lại” từ 10% đến 50% đối với hàng nhập khẩu từ tất cả các đối tác thương mại, thậm chí cả một số hòn đảo không người ở. Các mức thuế này, được áp dụng theo Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế, đã châm ngòi cho nhiều tháng trả đũa từ Trung Quốc, các cuộc đàm phán thương mại với các quốc gia khác và các vụ kiện từ phía các nhà nhập khẩu.
Vào tháng 2/2026, Tòa án Tối cao Mỹ đã tuyên bố các mức thuế dựa trên IEEPA là bất hợp pháp, dẫn đến việc tòa án cấp dưới yêu cầu Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Hoa Kỳ lập kế hoạch hoàn trả khoảng 166 tỷ USD tiền thuế đã thu trong hơn một năm.
Hôm 3/4, Đại diện Phòng Thương mại Mỹ Jamieson Greer đã bảo vệ thuế quan IEEPA như một “nút khởi động lại” cho hệ thống thương mại toàn cầu đang gặp trục trặc, và cho rằng các biện pháp này đã thúc đẩy doanh nghiệp xây dựng nhà máy tại Mỹ, buộc các đối tác thương mại nhượng bộ.
“Điều tốt đẹp nhất vẫn còn ở phía trước khi chương trình thuế quan của Tổng thống Trump khuyến khích sản xuất trong nước, tăng lương cho người lao động và củng cố các chuỗi cung ứng thiết yếu của chúng ta,” ông Greer nói.
Phòng Thương mại Mỹ cho biết việc áp thuế cao hơn trong suốt một năm qua đã làm tăng giá cả và gia tăng áp lực chi phí cho nhiều ngành, đồng thời cảnh báo rằng các thông báo mới nhất có thể khiến giá tăng thêm.
“Một kế hoạch thuế quan mới, phức tạp đối với dược phẩm sẽ làm tăng chi phí chăm sóc sức khỏe cho các gia đình Mỹ,” người đứng đầu bộ phận chính sách của Phòng Thương mại, ông Neil Bradley, cho biết.
Ông Bradley nói thêm: “Những thay đổi về thuế quan kim loại cũng sẽ làm tăng giá cho người tiêu dùng và gây thêm áp lực lên các ngành sản xuất, xây dựng và năng lượng – những ngành vốn đã gặp khó khăn vì chi phí đầu vào cao và các vấn đề chuỗi cung ứng.”
Tuy nhiên, chủ tịch Hiệp hội các nhà sản xuất thép, ông Philip Bell, đã ca ngợi chính quyền vì đã “điều chỉnh hợp lý” danh sách sản phẩm phái sinh kim loại và cập nhật phương pháp định giá, nhằm đảm bảo thuế quan “được áp dụng chính xác để hỗ trợ sự phục hồi của ngành thép Mỹ mà không làm ảnh hưởng đến các mục tiêu kinh tế rộng lớn hơn.”
Thiên Ân
Nguồn: vietnamfinance.vn
