Trường hợp hộ kinh doanh, hộ gia đình mà tài sản chung không đủ để thi hành quyết định cưỡng chế thì cơ quan chức năng sẽ kê biên, khấu trừ tiền của các thành viên trong hộ kinh doanh đó.
Nghị định số 296/2025 của Chính phủ quy định về cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính có hiệu lực từ 1/1/2026 với nhiều điểm mới, trong đó có nội dung liên quan đến việc thi hành quyết định cưỡng chế vi phạm hành chính đối với hộ kinh doanh.
Theo đó, tại Điều 4, Nghị định này nêu, đối với hộ kinh doanh, hộ gia đình, tổ hợp tác ưu tiên cưỡng chế đối với tài sản chung phục vụ cho kinh doanh. Trường hợp nếu tài sản tài sản chung của hộ kinh doanh, hộ gia đình không đủ thì cơ quan chức năng sẽ khấu trừ tiền, kê biên tài sản riêng của chủ hộ và các thành viên khác trong hộ đó.
Cũng tại điều này quy định, đối với các cơ quan nhà nước đơn vị vũ trang, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị – xã hội, sự nghiệp công lập không có thu thì không được dùng ngân sách nhà nước để nộp phạt. Các đơn vị này phải tự bảo đảm nguồn tiền để thi hành quyết định cưỡng chế hoặc với đơn vị sự nghiệp có thu thì việc cưỡng chế lấy từ nguồn thu của các hoạt động và tài sản này mang lại.
Đối với tổ hợp tác, các thành viên tổ hợp tác phải liên đới chịu trách nhiệm bằng tài sản riêng theo tỷ lệ phần đóng góp hoặc theo thỏa thuận trong hợp đồng hợp tác.
Với nhóm cộng đồng dân cư, biện pháp cưỡng chế sẽ khấu trừ tiền, kê biên tài sản, trả chi phí cho hoạt động cưỡng chế từ tiền, tài sản chung của cộng đồng này.
Nghị định lần này đã thêm 4 nhóm bị áp dụng biện pháp cưỡng chế gồm hộ gia đình, hộ kinh doanh, tổ hợp tác và cộng đồng dân cư. Hiện, văn bản pháp luật không quy định rõ ràng việc xử lý tài sản của các thành viên khi tài sản chung của nhóm (tổ hợp tác, hộ gia đình) không đủ để thi hành án.
Do đó, quy định mới này được cho là đảm bảo trách nhiệm của các thành viên trong gia đình đối với sai phạm chung và tránh thực trạng các thành viên tẩu tán tài sản chung vào tài sản riêng, sau đó tuyên bố hộ kinh doanh không còn tài sản để thi hành quyết định cưỡng chế nhằm tránh nộp phạt.
Nghị định 296 lần này cũng cho phép người có thẩm quyền áp dụng một hoặc nhiều biện pháp cưỡng chế cùng lúc, nếu xét thấy việc áp dụng một biện pháp là không đủ.
Cụ thể, 4 biện pháp cưỡng chế được giữ nguyên, nhưng không cần thực hiện theo trình tự, gồm: khấu trừ một phần lương hoặc một phần thu nhập; khấu trừ tiền từ tài khoản; kê biên tài sản có giá trị tương ứng với số tiền phạt để bán đấu giá và thu tiền, tài sản của đối tượng bị cưỡng chế do cá nhân, tổ chức khác đang giữ trong trường hợp cá nhân, tổ chức sau khi vi phạm cố tình tẩu tán tài sản.
Trước đó, quy định cũ chỉ cho phép cơ quan chức năng thứ tự các biện pháp cưỡng chế lần lượt là khấu trừ tiền lương, tiền công, nếu không đủ mới thực hiện kê biên tài sản và các biện pháp khác.
Nghị định có hiệu lực thi hành từ 1/1/2026.
Hoàng Minh
Nguồn: vietnamfinance.vn
